Przedawnienie pożyczki: czy pożyczka może się przedawnić?

Małgorzata Michalak 11:38 Marzec 11th, 2020

Zaciągając jakąkolwiek pożyczkę, koncentrujemy się zwykle na tym, by znaleźć konkurencyjną ofertę, a następnie możliwie jak najszybciej spłacić swoje zobowiązanie. Zdarza się jednak, że ze względu na różnego rodzaju okoliczności (np. utratę pracy), nie jesteśmy w stanie regularnie uiszczać należności z tytułu pożyczki. W efekcie spłata pożyczki ratalnej rozciąga się w czasie i może trwać nawet kilka lat dłużej niż wynika to z harmonogramu. Czy w takich sytuacjach możliwe jest przedawnienie pożyczki?

Przedawnienie umowy pożyczki – czy to w ogóle możliwe?

Bez względu na to, czy przedmiotem rozważania jest kredyt w banku, pożyczka internetowa na raty, rachunek czy nawet mandat – wszystkie roszczenia ulegają przedawnieniu. Skupmy się jednak na pożyczkach. W ich przypadku przedawnienie zależy od kilku czynników – ważne jest przede wszystkim to, czy mówimy o pożyczce prywatnej czy firmowej, spłacanej jednorazowo czy w ratach, zawartej w formie pisemnej lub ustnej.
Zdecydowanie najtrudniej przedawnienie pożyczki ustalić w kontekście umowy ustnej, gdyż ustalona data spłaty zobowiązania nie jest nigdzie zapisana. Warto zatem pamiętać, by odpowiednio zabezpieczyć się przed taką sytuacją i zawsze zawierać umowy w formie pisemnej. Dzięki temu nikt nie będzie w stanie podważyć faktu istnienia pożyczki, ustalonych przez obie strony warunków i terminów spłaty.

Jak długo musisz czekać na przedawnienie pożyczki?

By odpowiedzieć sobie na pytanie, kiedy następuje przedawnienie umowy pożyczki, musimy najpierw sprawdzić rodzaj naszego zobowiązania. W przypadku pożyczek od osób prywatnych przedawnienie następuje po 6 latach, jeśli chodzi o pożyczki pozabankowe – po zaledwie 3 latach.

Warto jednak w tym miejscu zaznaczyć, że bieg przedawnienia zaczynamy liczyć od wynikającej z harmonogramu daty planowanej spłaty zobowiązania, czyli od ostatniego dnia roku, na który przypada przedawnienie zobowiązania. Jeśli zatem zaciągnęliśmy pożyczkę w styczniu 2018 roku, a płatność ostatniej raty przypada na sierpień 2018 roku, bieg przedawnienia rozpoczyna się 31 grudnia 2018 roku. Oznacza to, że nasze zobowiązanie przestanie być wymagalne dopiero z końcem 2021 roku.

Opisany powyżej sposób liczenia biegu przedawnienia wprowadzono w życie w 2018 roku. Wcześniej przedawnienie liczono od dnia następującego po upływie 3/6 lat licząc od dnia spłaty ostatniej raty. Takie podejście rodziło jednak wiele wątpliwości i odmiennych interpretacji w przypadku chociażby lat przestępnych czy przedawnień przypadających na dni wolne od pracy. Związanie początku biegu przedawnienia z końcem roku wiele uprościło i umożliwiło jednoznaczne wskazanie, kiedy konkretnie następuje przedawnienie umowy pożyczki.

Przedawnienie pożyczki a sposób jej spłacania

Jaki wpływ na przedawnienie pożyczki ma sposób jej spłaty? Jeśli spłata, zgodnie z umową, następuje jednorazowo, przedawnienie liczymy od dnia, na który przypada termin zwrotu pożyczki wraz z odsetkami. Nieco inaczej wygląda sytuacja w przypadku pożyczek spłacanych w ratach. Zakładając, że interesuje nas chwilówka ratalna, musimy liczyć się z tym, że raty mogą mieć inną datę przedawnienia.

Co powinieneś zrobić w przypadku problemów ze spłatą?

Na pierwszy rzut oka przedawnienie pożyczki z perspektywy dłużnika jest korzystną sytuacją. Nie musi on bowiem w takiej sytuacji zwracać pożyczonych środków i odsetek. Warto jednak pamiętać o tym, że nieregularna spłata zobowiązań wiąże się z dużym ryzykiem. Jakim? Przede wszystkim ryzykiem dodatkowych kosztów, związanych z koniecznością uruchomienia procesu windykacyjnego, a w dalszej kolejności egzekucyjnego.

Nieterminowe spłaty rat skutkują również wpisami do różnego rodzaju rejestrów i list dłużników. Konsekwencje mogą okazać być dla nas naprawdę dotkliwe. Jeśli nasze nazwisko znajdzie się chociażby w Krajowym Rejestrze Dłużników, musimy się liczyć z tym, że uzyskanie jakiejkolwiek pożyczki w przyszłości może być utrudnione. Podobne konsekwencje niesie a sobą niekorzystna historia kredytowa w BIK.

Mając na uwadze powyższe, warto dołożyć wszelkich starań, by spłacić pożyczkę w terminie. Jeśli napotkamy na istotne przeszkody, jak najszybciej skontaktujmy się z pożyczkodawcą i przedstawmy mu swoją sytuację. Działanie takie powinno skutkować rozłożeniem pozostałego zadłużenia na dogodne i możliwe do spłaty raty. Pamiętajmy, że pożyczkodawcy zależy na tym, by jak najszybciej odzyskać pożyczone pieniądze – długotrwałe dochodzenie należności nie jest dla żadnej firmy pożądanym scenariuszem.